Düşen doğum oranları sonrası Çin idaresi 32 yıllık uygulamayı sonlandırdı

Dünyanın en kalabalık ülkelerinden biri olan Çin, düşen doğum oranlarına karşı dikkat çeken bir adım attı. Hükümet, prezervatif, doğum denetim hapı ve spiral üzere doğum denetim eserlerine yüzde 13 oranında katma kıymet vergisi uygulanacağını açıkladı. Düzenlemenin 1 Ocak 2026 prestijiyle yürürlüğe gireceği bildirildi.

VERGİ MUAFİYETİ SONA ERDİ

Bu kararla birlikte 1993 yılından bu yana geçerli olan ve 32 yıldır uygulanan vergi muafiyeti sona ermiş oldu. Yetkililer, alınan kararın ardında süratle düşen doğum oranları, yaşlanan nüfus yapısı ve daralan iş gücüne yönelik kaygıların bulunduğunu belirtti.

YÜZDE 35’LİK DÜŞÜŞ YAŞANIYOR

Ulusal İstatistik Ofisi datalarına nazaran Çin’de 2024 yılında 9,5 milyon bebek dünyaya geldi. Bu sayı, 2019’da kaydedilen 14,7 milyon doğuma kıyasla yaklaşık yüzde 35’lik bir düşüş manasına geliyor. Ejderha Yılı tesiriyle doğumlarda kısa müddetli bir artış yaşansa da genel eğilimin aşağı istikametli olduğu söz ediliyor. Doğumların ölümlerin gerisinde kalmasıyla Çin, 2023 yılında dünyanın en kalabalık ülkesi unvanını Hindistan’a kaptırdı.

Çin, 1980’li yıllardan 2015’e kadar uyguladığı tek çocuk siyasetiyle doğumları sıkı biçimde sonlandırmıştı. 2015’te iki çocuk, 2021’de ise üç çocuk müsaadesi verilerek siyaset kademeli olarak gevşetilmiş, bu süreçte doğum denetim yolları devlet tarafından teşvik edilmiş ve kimi hizmetler fiyatsız sunulmuştu. Yeni vergi düzenlemesi ise geçmişte izlenen bu siyasetlerle çeliştiği gerekçesiyle tenkitlere neden oldu.

SOSYAL TAKVİYELER DEVREYE ALINACAK

Öte yandan Çin idaresi, doğurganlığı artırmak hedefiyle birtakım toplumsal dayanakları de devreye almaya hazırlanıyor. Buna nazaran annelik müsaadesinin 128 günden 158 güne çıkarılması, babalık müsaadesinin 30 güne uzatılması ve 1 Ocak 2025’ten sonra doğan çocuklar için yıllık 500 dolarlık devlet dayanağı sağlanması planlanıyor.

ERDOĞAN “FELAKETİ YAŞIYORUZ” DEMİŞTİ

Benzer halde, başta Cumhurbaşkanı Erdoğan olmak üzere Türkiye’deki yetkililer de düşen doğum oranlarını kıymetli bir risk olarak pahalandırıyor. Erdoğan hususla ilgili son açıklamasında “Geçen yıl ölçülen toplam doğurganlık suratı 1,48. Şu anda bir felaketi yaşıyoruz. Bu savaştan bile daha büyük tehdit” tabirlerini kullanmıştı.

Fazilet Aksoy

Haberler.com – Dünya